M55

Την έκτη ημέρα του Χανουκά, στις 27 Δεκεμβρίου του 2008, το Ισραήλ ξεκινά αεροπορική και στη συνέχεια χερσαία επίθεση στη Γάζα με την κωδική ονομασία “Cast Lead” όρος που παραπέμπει στο βαρύ, χυτό μολύβι από το οποίο φτιάχνουν το ντρέιντελ, την παιδική σβούρα του Χανουκά. Αυτή η ισραηλινή επιδρομή των 22 ημερών είχε απώλειες 1.417 ανθρώπων, στην πλειονότητά τους άμαχοι, ενώ και οι καταστροφές σε υλικές υποδομές ήταν τεράστιες. Η φράση “βαρύ μολύβι”, παρμένη από παιδικό ποίημα, επιλέχθηκε για να βαφτίσει ως πολιτισμική αναφορά το βάρος και την ένταση της επιδρομής και ταυτόχρονα έγινε απόδειξη της ανελέητης ειρωνείας του Ισραήλ.

Δύο εβδομάδες μετά, η Στεφανία Μιζάρα εισέρχεται στη Γάζα μαζί με ομάδα γιατρών, για πρώτη φορά σε ενεργή εμπόλεμη ζώνη.

«Ήταν η πρώτη φορά που έμπαινα σε μια ενεργή εμπόλεμη ζώνη και ένιωθα νευρικότητα και φόβο. Το αίσθημα της ανθρώπινης απώλειας είναι ανυπόφορο. Όταν τελειώνει η ένταση, το μυαλό αρχίζει να επεξεργάζεται αυτά που έχουν δει τα μάτια».

Στη Γάζα των εικόνων της ο ήλιος είναι σκοτεινός, αυστηρά κρυμμένος πίσω από τη σκόνη και τον καπνό, μακρινός και απρόσιτος φωτίζει ασθενικά τα συντρίμμια στις βομβαρδισμένες γειτονιές.
Το σκοτάδι του ουρανού περνάει αργότερα και στα εσωτερικά των κτηρίων: στους χώρους περίθαλψης και τα αυτοσχέδια καταφύγια, αλλά φωτίζεται στα σημεία όπου οι γιατροί και οι νοσηλευτές παλεύουν να διατηρήσουν τη ζωή σε ακραίες συνθήκες.

Σε κάποιες εικόνες το φως επιστρέφει. Τραβηγμένες από το εσωτερικό βομβαρδισμένων κτηρίων, μέσα από παράθυρα που λειτουργούν ως κάδρα στην εικόνα της πόλης μέσα στα συντρίμμια, ο ουρανός της Παλαιστίνης θα φανεί φωτεινός και ήρεμος, και ο ήλιος, χωρίς σκοτεινό φίλτρο αυτή τη φορά, θα φωτίσει αυτό που παραμένει.

Ο Μάριος Λώλος έφτασε στη Γάζα την ημέρα της εκεχειρίας.
Το σκοτάδι που σκέπαζε την πόλη είχε σπάσει και ένα σκληρό φως αποκάλυψε το χάος της καταστροφής.
Όσα κρύβονταν μέσα στο σκοτάδι και τον φόβο φωτίστηκαν με τη σκληρή απόχρωση της απελπισίας.

Μοιρολόγια και οδυρμοί στις κηδείες, άδεια βλέμματα και σιωπή μπροστά στα γκρεμισμένα σπίτια, κόποι μιας ζωής που χάνονται ξανά και ξανά• αλλά και η επιστροφή σε μια κανονικότητα αδιανόητη για τους έξω. Μια κανονικότητα όπου οι κάτοικοι της Γάζας, πριν ακόμη τελειώσουν με το θάψιμο των νεκρών τους, ξαναξεκινούν να χτίζουν.
Η ζωή ως μορφή αντίστασης.